Trong suốt chặng đường lãnh đạo cách mạng Việt Nam, Đảng Cộng sản Việt Nam đặc biệt coi trọng công tác kiểm tra, giám sát và giữ gìn kỷ cương, kỷ luật của Đảng là nhiệm vụ then chốt, có ý nghĩa sống còn, đã xác định: “Công tác kiểm tra là một trong những chức năng lãnh đạo của Đảng, muốn lãnh đạo thì phải kiểm tra, không kiểm tra coi như không lãnh đạo”. Góp phần trực tiếp vào nhiệm vụ trọng yếu ấy, ngành Kiểm tra của Đảng đã trải qua 77 năm xây dựng, chiến đấu và trưởng thành. Kỷ niệm 77 năm Ngày Truyền thống không chỉ là dịp để nhìn lại lịch sử hào hùng, tự hào mà còn để nhận thức sâu sắc hơn về vai trò, ý nghĩa của công tác kiểm tra, giám sát đối với sự nghiệp bảo vệ an ninh, trật tự (ANTT) trong Kỷ nguyên vươn mình của dân tộc Việt Nam nói chung và trên địa bàn chiến lược như tỉnh Quảng Trị nói riêng.
Ngày 16/10/1948, tại Chiến khu Việt Bắc, Ban Thường vụ Trung ương Đảng ra Quyết nghị số 29-QN/TW về việc thành lập Ban Kiểm tra Trung ương. Sự ra đời của Ban Kiểm tra Trung ương – cơ quan kiểm tra chuyên trách đầu tiên của Đảng là một tất yếu khách quan nhằm đáp ứng yêu cầu của công tác xây dựng Đảng trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp. Đây là căn cứ để Thường vụ Bộ Chính trị khoá VIII đồng ý lấy ngày 16/10/1948 là ngày truyền thống ngành Kiểm tra của Đảng.
Từ khi ra đời đến nay, cơ quan kiểm tra chuyên trách của Đảng đã nhiều lần được bổ sung, điều chỉnh về chức năng, nhiệm vụ, phát triển về tổ chức và đội ngũ cán bộ để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ cách mạng. Tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ V của Đảng (tháng 3-1982), Điều lệ Đảng quy định đảng uỷ cơ sở được cử uỷ ban kiểm tra. Như vậy, từ Đại hội V đến nay, Uỷ ban kiểm tra (UBKT) được thành lập thành một hệ thống hoàn chỉnh và thống nhất từ Trung ương đến đảng ủy cơ sở. Trong Đảng bộ các Công an tỉnh, công tác kiểm tra, giám sát và thi hành kỷ luật Đảng do Đảng ủy, Ban Thường vụ Đảng ủy và UBKT đảng ủy Công an tỉnh trực tiếp chỉ đạo. Nhận thấy việc thành lập Cơ quan UBKT Đảng ủy Công an tỉnh là một yêu cầu cần thiết và cấp bách, đảm bảo có một bộ máy chuyên môn, nghiệp vụ đủ mạnh, đủ năng lực, có chức năng tham mưu, giúp việc cho UBKT Đảng ủy Công an tỉnh thực hiện tốt nhiệm vụ kiểm tra, giám sát toàn diện trong toàn Đảng bộ Công an tỉnh.
Tháng 12/2020, Bộ trưởng Bộ Công an có quyết định về việc thành lập Cơ quan UBKT Đảng ủy Công an các tỉnh. Ngày 11/01/2021, Cơ quan UBKT Đảng ủy Công an tỉnh Quảng Bình (cũ) chính thức đi vào hoạt động; Cơ quan UBKT Đảng ủy tỉnh Quảng Trị (cũ) bắt đầu triển khai từ ngày 30/7/2021. Đây được coi là bước ngoặt nhằm đánh dấu sự phát triển và trưởng thành của Ngành kiểm tra đảng trong Đảng bộ Công an tỉnh. Dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo của Ban Thường vụ, UBKT Tỉnh ủy, Ban Thường vụ Đảng ủy Công an tỉnh với vai trò là cơ quan nòng cốt trong công tác tham mưu giúp cấp ủy lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện nhiệm vụ kiểm tra, giám sát và kỷ luật của Đảng, Cơ quan UBKT Đảng ủy Công an tỉnh đã có nhiều đóng góp quan trọng, giúp cấp ủy tiến hành nhiều cuộc vận động xây dựng, chỉnh đốn Đảng và kiểm tra, giám sát việc thi hành Điều lệ Đảng, việc chấp hành các chỉ thị, nghị quyết của Đảng; chủ động tham mưu giúp cấp ủy lãnh đạo, chỉ đạo và triển khai thực hiện nghiêm túc các nghị quyết, chỉ thị, quy định, hướng dẫn của Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Uỷ ban Kiểm tra Trung ương về công tác kiểm tra, giám sát và kỷ luật đảng: Đã tổ chức 10 hội nghị tập huấn bồi dưỡng nghiệp vụ và sơ kết, tổng kết công tác kiểm tra, giám sát, thi hành kỷ luật của Đảng trong Công an tỉnh; phục vụ 06 Đoàn kiểm tra của UBKT Trung ương, Ban Thường vụ Tỉnh ủy, UBKT Tỉnh ủy kiểm tra đối với Đảng ủy, UBKT Đảng ủy Công an tỉnh; tham mưu Ban Thường vụ Đảng ủy Công an tỉnh thực hiện 33 cuộc kiểm tra, 32 cuộc giám sát chuyên đề; tham mưu UBKT Đảng ủy Công an tỉnh thực hiện 14 cuộc kiểm tra, 37 cuộc giám sát chuyên đề và nhiều cuộc kiểm tra các tổ chức đảng, đảng viên khi có dấu hiệu vi phạm, kịp thời phát hiện, ngăn chặn và xử lý theo đúng quy định các trường hợp vi phạm, làm tốt công tác thi hành kỷ luật đảng, xem xét, kết luận những trường hợp vi phạm kỷ luật, quyết định hoặc đề nghị cấp ủy thi hành kỷ luật, (khai trừ 01 trường hợp, khiển trách 08 trường hợp, cảnh cáo 04 trường hợp). Sự nổ lực, cố gắng không ngừng của Cơ quan UBKT Đảng ủy Công an tỉnh đã được ghi nhận, vinh dự nhận nhiều giấy khen của Đảng ủy, UBKT Đảng ủy cấp trên, đặc biệt là Bằng khen của Ban Thường vụ tỉnh ủy Quảng Trị (cũ) khi có thành tích xuất sắc trong công tác kiểm tra, giám sát.
Từ sau khi sáp nhập tỉnh (ngày 01/7/2025), mở ra một kỷ nguyên mới với nhiều cơ hội nhưng cũng không ít thách thức về mặt tổ chức, tư tưởng và nghiệp vụ đối với cán bộ, đảng viên Công an tỉnh Quảng Trị. Cơ quan UBKT Đảng ủy Công an tỉnh đã có những đóng góp then chốt, nhằm đảm bảo sự thống nhất, trong sạch và vững mạnh của Đảng bộ sau hợp nhất, giữ vững kỷ luật, kỷ cương, tạo tiền đề vững chắc để lực lượng Công an tỉnh Quảng trị mới hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ bảo vệ an ninh chính trị và trật tự an toàn xã hội trong kỷ nguyên phát triển và hội nhập của tỉnh nhà.
Đối với lực lượng Công an tỉnh Quảng Trị – nơi từng là chiến trường ác liệt nhất, là “tuyến lửa” trong những năm tháng chống Mỹ – việc thấm nhuần và thực hiện tốt công tác kiểm tra, giám sát của Đảng càng có ý nghĩa to lớn. Máu và hoa, mất mát và hy sinh của Quảng Trị trong lịch sử là lời nhắc nhở sâu sắc về trách nhiệm của thế hệ hôm nay. Công tác kiểm tra, giám sát chính là một trong những công cụ để bảo vệ và phát huy truyền thống vẻ vang đó, góp phần giữ gìn sự đoàn kết, thống nhất trong nội bộ, ngăn chặn những hành vi vụ lợi, vi phạm đạo đức cách mạng. Quảng Trị ngày nay không chỉ là mảnh đất anh hùng mà còn đang đối mặt với những thách thức phức tạp về ANTT. Công tác kiểm tra, giám sát giúp đánh giá đúng thực chất việc thực hiện chức trách, nhiệm vụ của các đơn vị, cá nhân. Kiểm tra việc chấp hành pháp luật, quy trình nghiệp vụ, thái độ phục vụ nhân dân sẽ góp phần khắc phục tình trạng quan liêu, cửa quyền, thiếu trách nhiệm, từ đó nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác bảo vệ ANTT, xây dựng hình ảnh đẹp của lực lượng Công an trong lòng nhân dân.
77 năm qua, truyền thống vẻ vang của ngành Kiểm tra Đảng là tài sản tinh thần vô giá, là ngọn đuốc soi đường cho công tác xây dựng Đảng trong sạch, vững mạnh. Đối với lực lượng Công an tỉnh Quảng Trị, phát huy tinh thần ấy trong điều kiện mới – Kỷ nguyên vươn mình của dân tộc – chính là biểu hiện sinh động của ý chí kiên cường, bản lĩnh vững vàng và quyết tâm hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao. Mỗi cán bộ, chiến sĩ Cơ quan UBKT Đảng ủy Công an tỉnh Quảng Trị, bằng hành động cụ thể, sẽ tiếp tục viết nên những trang sử mới, góp phần xây dựng quê hương cách mạng anh hùng ngày càng giàu đẹp, văn minh, xứng đáng với sự hy sinh to lớn của các thế hệ cha anh.
Cơ quan UBKT Đảng ủy Công an tỉnh
