Ngày 02 tháng 10 hàng năm là Ngày truyền thống của lực lượng Công nghệ thông tin (CNTT) Công an nhân dân (CAND), một mốc son đánh dấu hành trình 53 năm xây dựng, chiến đấu và không ngừng phát triển.
Ra đời từ nhu cầu cấp thiết của công tác nghiệp vụ, lực lượng CNTT đã vượt qua nhiều giai đoạn lịch sử, trở thành trụ cột quan trọng, đi đầu trong công cuộc chuyển đổi số toàn diện của ngành Công an, góp phần bảo vệ an ninh quốc gia và trật tự an toàn xã hội.
Sự ra đời của lực lượng CNTT CAND gắn liền với yêu cầu khách quan của công tác Công an trong giai đoạn kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Vào những năm đầu thập niên 70 của thế kỷ trước, khối lượng thông tin cần xử lý trong công tác nghiệp vụ, trinh sát, tình báo ngày càng lớn và phức tạp. Việc xử lý thủ công không còn đáp ứng được yêu cầu về tốc độ và độ chính xác.
Ngày 02/10/1972, Bộ Công an đã ra quyết định thành lập “Ban nghiên cứu và tổ chức sử dụng máy tính điện tử vào công tác công an” gọi tắt là “Ban máy tính”, chính thức đặt nền móng cho lực lượng CNTT. Đây là một quyết định mang tính chiến lược, thể hiện tầm nhìn xa của Bộ Công an về vai trò của khoa học công nghệ, dù trong bối cảnh đất nước còn vô vàn khó khăn, thiếu thốn về cơ sở vật chất và con người.
Từ một tổ chức nhỏ bé với vài thiết bị thô sơ, lực lượng đã bước đầu sử dụng máy tính điện tử vào việc thống kê, xử lý các dữ liệu nghiệp vụ, tạo tiền đề để nâng cao hiệu quả công tác Công an.
Lực lượng CNTT CAND đã trải qua nhiều giai đoạn phát triển quan trọng, gắn liền với tiến trình hội nhập và phát triển công nghệ của đất nước:
Giai đoạn 1972 – 1986 (Sơ khai và xây dựng): Tập trung vào việc nghiên cứu, làm chủ công nghệ máy tính thế hệ đầu tiên. Lực lượng chủ yếu thực hiện các nhiệm vụ tính toán, thống kê, phân tích dữ liệu cơ bản, đào tạo đội ngũ cán bộ hạt nhân.
Giai đoạn 1986 – 2000 (Đổi mới và hiện đại hóa cục bộ): Cùng với công cuộc Đổi mới, lực lượng bắt đầu tiếp cận và ứng dụng các hệ thống máy tính cá nhân (PC) và mạng cục bộ (LAN). CNTT được áp dụng rộng rãi hơn vào công tác hành chính và một số lĩnh vực nghiệp vụ quan trọng.
Giai đoạn 2000 – 2020 (Phát triển mạnh mẽ): Lực lượng có bước chuyển mình lớn. Hệ thống mạng máy tính nội bộ được xây dựng đồng bộ từ Bộ đến các địa phương. Các dự án cơ sở dữ liệu (CSDL) lớn được triển khai. Đặc biệt, lực lượng chuyên trách về an ninh mạng và phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao được thành lập và củng cố.
Giai đoạn 2020 đến nay (Chuyển đổi số toàn diện): Lực lượng CNTT trở thành lực lượng nòng cốt, xung kích thực hiện Nghị quyết 12 của Bộ Chính trị, tập trung vào xây dựng Chính phủ số, xã hội số thông qua việc triển khai các dự án chiến lược mang tầm quốc gia.
Lực lượng CNTT CAND đã có những đóng góp không thể phủ nhận vào sự nghiệp bảo vệ an ninh, trật tự và phát triển đất nước:
Đột phá trong Quản lý hành chính Nhà nước: Thành công lớn nhất và rõ rệt nhất là việc xây dựng và quản lý Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và triển khai Hệ thống cấp, quản lý Căn cước công dân gắn chip điện tử (Đề án 06). Đây là “trái tim” của Chính phủ số, tạo ra nguồn tài nguyên dữ liệu lớn, sạch và sống, làm nền tảng để đơn giản hóa hàng nghìn thủ tục hành chính, mang lại lợi ích thiết thực cho người dân và doanh nghiệp.
Nâng cao hiệu quả công tác nghiệp vụ: CNTT giúp tự động hóa và thông minh hóa quy trình nghiệp vụ, từ quản lý hồ sơ, phân tích tình hình tội phạm, đến công tác tình báo, trinh sát. Việc ứng dụng công nghệ đã giúp lực lượng Công an nắm bắt thông tin nhanh hơn, đánh giá chính xác hơn và đưa ra các quyết định đấu tranh phòng chống tội phạm kịp thời, hiệu quả.
Trước yêu cầu ngày càng cao của thực tiễn, lực lượng CNTT CAND luôn chú trọng nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ cho đội ngũ CBCS. Nhiều cán bộ, kỹ sư CNTT của ngành đã làm chủ các công nghệ hiện đại như Trí tuệ nhân tạo (AI), Dữ liệu lớn (Big Data), Điện toán đám mây (Cloud Computing), từ đó phát triển các ứng dụng thông minh phục vụ công tác nghiệp vụ công an.
Phát huy truyền thống 53 năm xây dựng và phát triển của lực lượng CNTT CAND, đội ngũ cán bộ CNTT Công an tỉnh Quảng Trị đã, đang và sẽ tiếp tục là mũi nhọn sắc bén, tiên phong trong ứng dụng khoa học công nghệ, góp phần xây dựng lực lượng Công an tỉnh Quảng Trị chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong kỷ nguyên số.
Tiếp tục tham mưu với Đảng ủy, Ban Giám đốc Công an tỉnh lãnh đạo, chỉ đạo quyết liệt, hiệu quả hơn nữa trong công tác chuyển đổi số toàn lực lượng. Tập trung tham mưu xây dựng, triển khai hạ tầng số, các nền tảng số, cơ sở dữ liệu dùng chung, đảm bảo an ninh, an toàn thông tin, tạo nền tảng vững chắc cho việc ứng dụng công nghệ thông tin vào công tác công an.
Thúc đẩy đổi mới, sáng tạo để phục vụ công tác. Cán bộ CNTT phải là lực lượng nòng cốt trong việc tham mưu đồng bộ, triển khai các dự án, nhiệm vụ khoa học công nghệ gắn với công tác công an, ưu tiên hiện đại hóa các quy trình, rút ngắn thời gian giải quyết công việc, tạo điều kiện thuận lợi và phục vụ nhân dân ngày càng tốt hơn.
Tập trung xây dựng đội ngũ cán bộ chuyên trách CNTT có trình độ cao, đủ sức làm chủ và vận hành các hệ thống hiện đại. Tham mưu củng cố kỹ năng số cho toàn bộ cán bộ chiến sĩ, sử dụng thành thạo các nền tảng số, phần mềm nghiệp vụ của Ngành Công an.
Với tinh thần đoàn kết, sáng tạo, quyết tâm cao, đội ngũ cán bộ CNTT Công an Quảng Trị sẽ tiếp tục phát huy truyền thống vẻ vang, nỗ lực hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao, góp phần hiệu quả vào sự nghiệp xây dựng lực lượng Công an tỉnh nhà ngày càng hiện đại, tinh nhuệ.
T.Tâm
